Zelfverantwoordelijke leerlingen

Studiecentrum Doorn maakt zichzelf het liefst overbodig. Dat klinkt misschien wat vreemd, maar kort gezegd is dat wél wat we beogen. Ons doel is namelijk dat leerlingen weer zelfstandig thuis gaan studeren. Daarbij geholpen door de (geestelijke) bagage die ze van ons hebben meegekregen.

Drie leerfases

Om leerlingen in studievaardigheid te laten groeien, werkt Studiecentrum Doorn volgens een beproefde systematiek. Onze methodiek bestaat uit drie leerfases:

1. zelfstandig werken
2. zelfstandig leren
3. zelfverantwoordelijk leren

Aan elke fase is een aantal basisvaardigheden gekoppeld. Zodra leerlingen die verworven hebben, stappen ze over naar de volgende fase. De studiebegeleider speelt een stimulerende en coachende rol in deze ontwikkeling. In de loop van het proces wordt een leerling steeds meer ‘zelfsturend’.

Rode draad

Bij vergroting van de studievaardigheid van leerlingen onderscheiden wij vijf onderdelen die als rode draad dienen:

  • leerdoel: de uiteindelijke doelstelling van het leerproces van de leerling;
  • leerstrategie: de wijze waarop de leerling het leerdoel bereikt;
  • beoordeling: het meten van het uiteindelijke leerresultaat dat de leerling behaalt;
  • feedback: bespreken of de gestelde leerdoelen bereikt zijn via de vooraf vastgestelde strategie;
  • motivatie: de drijfveer achter de inspanningen van de leerling. De opzet is dat hij of zij zich ervan bewust wordt te leren voor zichzelf, niet voor ouders of docenten.

1.  Zelfstandig werken

In deze eerste fase van het leerproces neemt de studiebegeleider het voortouw. In overleg bepaalt hij of zij de leerdoelen. Leerdoelen lijken vanzelfsprekend, maar dat is lang niet altijd zo. Met name in de onderbouw hebben sommige leerlingen moeite om hoofd- en bijzaken uit elkaar te houden.

Vervolgens helpt de begeleider hun met het uitstippelen van een goede leerstrategie. Leerlingen krijgen dan bijvoorbeeld tips over het leren van woordjes of de voorbereiding van een repetitie wiskunde.

Onder andere door schriftelijk en mondeling overhoren meet de begeleider of het leerresultaat voldoende is. Daarna wordt ook feedback gegeven.

 

2. Zelfstandig leren

In deze fase worden leerdoel en -strategie aan de leerlingen overgelaten. Op basis van de eerdere ervaringen kunnen zij die nu zelf bepalen.

De studiebegeleider houdt nog wel de vinger aan de pols en meet de leerresultaten. De feedback die de leerlingen vervolgens krijgen, is bedoeld om de overstap naar de volgende fase mogelijk te maken.

3. Zelfverantwoordelijk leren

In deze fase zijn leerlingen steeds meer zelf verantwoordelijk voor hun studie. De studiebegeleider houdt zich niet meer bezig met wat ze leren en hoe ze zich de stof eigen maken.

De leerlingen toetsen zichzelf en nemen ook de beoordeling en de feedback op zich. Langzamerhand raken ze ervan doordrongen dat de schoolwerkzaamheden in de eerste plaats voor zichzelf van belang zijn. Ze werken nu voor zichzelf, niet voor hun ouders of docenten.

Afbouwprogramma

Van leerlingen die bewezen hebben zelfverantwoordelijk te kunnen leren, nemen we afscheid. Studiecentrum Doorn biedt de mogelijkheid een afbouwprogramma te volgen.
Op deze manier houden we nog even de vinger aan de pols. Tegelijkertijd kunnen de leerlingen (weer) eraan wennen om zelfstandig thuis te studeren.

Gedurende het afbouwprogramma bezoeken de leerlingen het Studiecentrum steeds minder frequent. In het laatste stadium komen ze een vaste middag in week bij ons om zelfstandig een planning te maken voor de komende periode. Met de begeleider evalueren ze de voorafgaande week. Daarnaast wordt de leerlingen de gelegenheid geboden om vakinhoudelijke vragen te stellen.

Meer dan kennisoverdracht

In onze begeleiding gaat het om veel meer dan kennisoverdracht. Want soms ligt er helemaal geen leerprobleem ten grondslag aan ondermaats presteren.

Het kan zijn dat de oorzaak ligt in de persoonlijke omstandigheden van de leerling of de thuissituatie. Op zo’n moment is een gesprek belangrijker dan vakinhoudelijke ondersteuning. Daarom hechten wij er veel waarde aan om niet alleen de kinderen, maar ook hun thuissituatie goed te kennen.

Samenwerking met ouders en scholen

Wij werken graag goed samen met de ouders of verzorgers van leerlingen. Een regelmatig contact met hen over de vorderingen van hun kind vinden wij dan ook vanzelfsprekend.

Wat wij niet willen, is de taak van ouders of verzorgers overnemen. De contacten met de school waar de leerling les krijgt, blijven hun verantwoordelijkheid. Het Studiecentrum Doorn bezoekt daarom geen ouderavonden. Ook zijn wij terughoudend in het contact met de vakdocenten. Alleen wanneer ouders er expliciet om vragen, nemen wij hiertoe het initiatief.